امروز یکشنبه 27 اردیبهشت 1405

فصل ششم دوره یعسوب

روایـت چنـد ضـلعی از مـربی

روایت چند ضلعی از مربی

فصل ششم دوره تربیتی «یعسوب» با موضوع «روایت چندضلعی از مربی»، به مدت هشت ساعت کاملاً رایگان و با تدریس حمیدرضا خاندوزی برگزار می‌شود. این دوره به بررسی ابعاد مختلف نقش مربی در تربیت می‌پردازد و برای والدین، طلاب، معلمان، فعالان فرهنگی و عموم علاقمندان به حوزه تربیت طراحی شده است. فرصتی استثنایی برای آشنایی با نگاهی جامع و کاربردی به مقوله مربی‌گری.

درک نظام مهندسی دین ( 8 جلسه )
1

جلسه اول:

  • أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ وَلَوْ كَانَ مِنْ عِنْدِ غَيْرِ اللَّهِ لَوَجَدُوا فِيهِ اخْتِلَافًا كَثِيرًا (۸۲ نسآء)
  • هماهنگی عجیب اجزاء آیات قرآن
  • عدم اختلاف در آیات قرآن، مظهر قدرت لایزال الهی
  • تحلیل درست قرآن در گرو فهم انسجام قرآن است.
  • تدبّر در قرآنی که دارای شبکه‌ایی منظم و منجسم و هدفمند است.
  • ارتباط منطقی دستورات دین با یکدیگر
  • ضرورت توجه به نظام مهندسی دین
  • اهمیت درک نسبت‌ها در میان دستورات و توصیه‌های دین
  • آسیب‌های عدم نگاه نظام‌مند به دین
  • بدحجابی چالش تحمیلی؛ بر خلاف حیات طبیعی جامعه
  • اهل حکمت و خوش فهم‌بودن
  • ارزش عمل در مقایسه با آگاهی، ایمان، محبت و اندیشه
  • اصل توصیه قرآن، ناظر به عمل است؛ نه به علم و ایمان
  • اثر عمل بر روی انسان بسیار بیشتر از آگاهی است.
  • تلاش صهیونیست‌ها برای تأثیرگذاری بر عمل انسان‌ها
  • امیرالمؤمنین(ع): تا وقتی که لباس و طرز غذاخوردنِ شما شبیه دشمنان نشود، سعادتمند خواهید بود.
  • أمیرالمؤمنین(ع): شما به عمل‌کردن به آن چیزی که می‌دانید، بیشتر احتیاج دارید تا دانستنِ چیزهایی که نمی‌دانید.
  • امام صادق(ع): یک‌ذره علم، به عمل خیلی زیاد نیاز دارد، چون یک لحظه یک چیزی را می‌فهمی، ولی یک عمر باید به آن عمل کنی!
2

جلسه دوم:

  • تفکیک رشته‌های علوم انسانی و عدم درک رابطه بین آنها
  • برای اشراف کامل به دین، نزد چه نوع عالِمی باید رفت؟
  • تا خداوند بداند چه کسی او و رسولانش را یاری می‌کند بی‌آنکه او را ببینند(۲۵ حدید)
  • دین خدا را کسی نمی‌تواند یاری کند مگر احاطه به کلّ دین داشته باشد.
  • درکِ جای‌گذاری مفاهیم دینی و ارتباط آنان با هم
  • سکولاریسم، یکی از نتایج عدم احاطه به کلّ دین
  • ضرورت تفکر سیستمی به دین
  • نباید درجا زد، توقف، گناه است
  • رذیله‌ایی که بچه مذهبی‌ها را بیچاره می‌کند؟!
  • آثار درک نظام‌مند بودن دین:
    ۱- کسب انگیزه برای رشد بیشتر
    ۲- متقاعد شدن برای پرهیز از گناه
    ۳- آسانی در ورود به دین
    ۴- پیدا کردن راه زندگی و بندگی
  • آشنایی با هدف اصلی خلقت
  • ما در این دنیا یک کار بیشتر نداریم.
  • می‌توان تکلیف اصلی را در هر لحظه تشخیص داد.
3

جلسه سوم:

  • ضرورت زمان‌شناسی در ابتلائات
  • ما در چه زمانه‌ای زندگی می‌کنیم؟
  • پذیرفته شدنِ مقدمات دینداری در عصر حاضر
  • ایمان صرف، محبت و آگاهی به تنهایی نجات‌بخش نیستند.
  • محبت مردم کوفه به امام حسین(ع)، نجاتشان نداد!
  • عامل اصلی نجات در امتحانات سهمگین چیست؟
  • توجه به دو ویژگی هنگام مواجهه با دین:
    ۱- دین را یک شبکه نظام‌مند ببینیم
    ۲- برای شبکه نظام‌مند دین یک محور واحد پیدا کنیم 
  • آسیب‌های نظام‌مند ندیدن دین:
    ا- انجام عمل صالح بی‌جا
    ۲- باقی ماندنِ اسمی از دین
  • حسّ دخالت در پرستش خدا
  • خدایا از سکون خسته ام!
  • طرح خدا و مدیریت جنگ با خروج آمریکا از منطقه
  • مدیریت جنگ در جهاد اکبر
  • تفکر سیستمی در جهاد اکبر و رسیدن به یک ثبات شخصیت معنوی
  • تفکر سیستمی عامل بهره‌وری حداکثری از ایمان کم در عمل کم!
4

جلسه چهارم:

  • بهم ریختگی و پراکندگی معارف دینی در ذهن ما
  • ضرورت نظم به دانایی‌ها و معارف
  • اثر نظم معارف در مناجات با خدا
  • جهاد با نفس موضوع اصلی تربیت
  • چرا محور اصلی جهاد با نفسِ؟!
  • مربّی و تفسیر سوره شمس
  • زندگی در تمایلات نفسانی ترامپ
  • مشابهات جهاد اصغر و جهاد اکبر
  • جهاد با نفس،محور تفکرسیستمی
5

جلسه پنجم:

  • ضرورت احساس نیاز به دین
  • علت وجود عُجب در بچه‌مذهبی‌ها
  • عُجب مذهبی، عامل دین گریزی
  • عُجب عامل کار تشکیلاتی نکردن
  • ادبیات برآمد از عُجب مذهبی‌ها
  • دلایل نیاز انسان به دین؛
  • به دلیل رابطه انسان با خدا
  • ملاقات با خدا، مهمترین هدف زندگی
  •  به دلیل رابطه انسان با خودش
  • شکوفایی استعدادهای پنهان انسان
  • دین و افزایش توانمندی انسان
  • به دلیل رابطه انسان در دنیا
  • اصل بلا و بیماری برای مومن است
  • دین انسان را از کنار رنج‌ها به سلامت عبور می‌دهد.
6

جلسه ششم:

  • چرا مبارزه با هوای نفس محور دین است؟
  • تمام خواسته‌های ما را خدا اجابت کرده است!
  • علت محدودیت‌های دنیا چیست؟
  • نحوهٔ طراحی دنیا چگونه است؟
  • انسان چون به همه خواسته‌های خود نمی‌رسد پس باید انتخاب کند!
  • معنای دقیق رنج در دنیا چیست؟
  • رابطهٔ دین و رنج در دنیا
  • عَرَفْتُ آللّهَ سُبْحَانَهُ بِفَسْخِ العَزَائِمِ
  • بهره وری از رنج توسط دین
  • نسخه رنج مقدس، فلسفه کربلا
  • برنامه دین، حذف رنج‌ها نیست.
  • رنجِ مفیدِ انسان‌ساز و ابدیت‌ساز
  • مبارزه با هوای نفس محور دین نسبت به طراحی دنیا
  • معنای لغوی هوی چیست؟
7

جلسه هفتم:

  • راه شکوفایی، پیچیده نیست.
  • یک کار بیشتر نداریم!
  • تصورِ پیچیده بودن راه سعادت، مانع رشد و کمال
  • آسانی نماز شب و نماز اول وقت
  • وظیفه ما از نقطه صفر تا آخرین درجات چیست؟ یک کار داریم، بقیه چیزها کمک به این یه دونه است.
  • تقوا نامِ قرآنی مبارزه با هوای‌نفس
  • عقل تمایل به انتخاب بهتر است.
  • دشمن عقل، هوای نفس که میل کمتر است.
  • دوگانهٔ خداپرستی / هواپرستی
  • ارزش انسان به همین انتخاب است هیچ خبری در عالم جز این نیست.
  • عقل انتخاب بهتر و هوا انتخاب کمتر
  • تقوا؛ مبارزه با نفس طبق دستور خدا
  • مراقب کردن در انتخاب را متقین گویند.
  • کسب معرفت با مبارزه با هوای نفس
  • با برنامه خدا و با انگیزه الهی
  • افزایش کمک خدا با افزایش میزان مبارزه با هوای نفس
8

جلسه هشتم:

  • تعریف زندگی؛ مدیریت تمایلات
  • انسان؛ دارای تمایلات‌ متنوع
  • دین؛ برنامه مدیریت تمایلات
  • یاری‌رسانی عقل آسمانی(وحی) به عقل زمینی
  • با دین مدیریت تمایلات نکنیم یعنی میدان دادن به هوای نفس
  • حضرت عیسى (ع) فرمود: پرخورى نکنید، زیرا پرخورى، باعث پرخوابى می‌شود و هر کس زیاد بخوابد، نماز کم مى‏خواند و هر کس نماز کم بخواند از غافلان بشمار مى‏رود(مجموعۀ ورّام/1/47)
  • راحتی در بیداری بین‌الطلوعین!
  • حقیقت و اصلِ مبارزه با هوای نفس برای راحت طلبی انسان است
  • اگر جامعه هواپرست شد ادارهٔ آن جامعه به دست هواپرستان می‌افتد
  • مأموریت مدیران، معلمان و مربّیان یک جامعه
  • ضرورت نماز اول وقت در مدیریت تمایلات برای متربّیان
  • مبارزه با تکبّر، حسادت، غرور و عُجب برای مربّیان
  • کسی که زیر بار هوای نفس خودش نرفته، زیر بار هوای نفس دیگران هم نمی‌رود.
  • امام حسن عسکری(ع) فرمودند: فَأَمَّا مَنْ‏ کَانَ‏ مِنَ‏ الْفُقَهَاءِ صَائِناً لِنَفْسِهِ‏، حَافِظاً لِدِینِهِ، مُخَالِفاً لِهَوَاهُ، مُطِیعاً لِأَمْرِ مَوْلَاهُ فَلِلْعَوَامِّ أَنْ یُقَلِّدُوه (وسائل الشیعه/27/131)‏
  • جامعه‌ای که از هوای نفس خود تبعیت کند، از هوای نفس زورگویان هم تبعیت می‌کند.
  • مخالفت با هوای نفس، عامل اقتدار سیاسی
  • ترویج فساد، مقدمه بردگی صهیونیست‌ها
1

جلسه اول:

  • علامت رشد فرهنگی یک جامعه؟
  • یه جامعه خوب چه جامعه‌ایست؟
  • مؤلفه‌های یک تربیت ممتاز؟
  • احساس آقایی، کرامت، عزت‌مندی و احساس استقلال و بنده نشدن
  • بی‌کرامتی و بی‌عزتیِ مسیحیت
  • پذیرش ذلّت، بردگی و ترس
  • و همانا در هر امتی پیامبری فرستادیم که اعلام کند که خدا را بپرستید و از پرستش طاغوت بپرهیزید.(۳۶ نحل)
  • فلسفه قیام کربلا همان فلسفه بعثت پیامبر است!
  • حفظ کرامت انسانی، اولین مرحله از اصول مدیریتی
  • سید حس نصرالله: ما کنار ولی فقیه آقای خودمان هستیم.
  • پس هر که به طاغوت کفر ورزد و به خدا ایمان بیاورد، بی تردید به محکم ترین دستگیره که آن را گسستن نیست، چنگ زده است.(۲۵۶ بقره)
  • حفظ عزّت پدر در خانه، عامل سعادت یک جامعه
  • قمار، عبور از شایستگی به شانس
  • علامه جوادی آملی: اجتناب از طاغوت خون می‌خواهد.
2

جلسه دوم:

  • نخستین و برجسته‌ترین نشانهٔ تربیت امام در فرد و جامعه، عزتمندی است؛ نه صرف مهربانی، سخاوت یا نظم…
  • مغز و هستهٔ اصلی همهٔ فضیلت‌ها، عزت است.
  • ارزش واقعی تمام ارزش‌های اخلاقی از عزت سرچشمه می‌گیرد.
  • حفظ اسلام به حفظ عزت است.
  • ضرورت عزتمندانه روضه خواندن
  • زمان‌شناسی یعنی اینکه بفهمیم در این زمان و موقعیتی که هستیم، کدام تکلیف دارای اولویت است.
  • مردم ایران و شاخص اولِ تربیت ممتاز در جنگ دوازده روزه
  • رهبر انقلاب: ایران در مقابل چشم جهان، عزت جدیدی پیدا کرد.
  • شبیه‌سازی عزت توسط ابلیس
  • ماجرای فوق‌العاده از دست شستن توسط امیرالمؤمنین علیه‌السلام
  • عزت را از احترام به پدر آغاز کنیم.
  • مؤٖمن حق ندارد ذلت بپذیرد!
  • ذلت بالاترین‌گناه یک‌فرد و جامعه
  • ایران، عزت‌مندترین کشور جهان
  • اجتناب از طاغوت؛ اعلام انزجار و ندای تبّری و فریاد برائت در برابر سرکشان فرومایه است.
  • پیامبر(ص): «خدایا تو شاهد باش که من کافر به طاغوت هستم» (کَانَ یَقْرَأُ آیَةَ الْکُرْسِیِّ وَ یَقُولُ بِسْمِ اللَّهِ آمَنْتُ بِاللَّهِ وَ کَفَرْتُ بِالطَّاغُوتِ؛ کافی/ج2/ص536)
3

جلسه سوم:

  • اذکار، تاریخ، اعتقادات، آیات و روایات، حکایت از عزت می‌کند.
  • اتحاد مقدس بر محورِ عزت‌ ملّی
  • استقلال، علامتِ دوم تربیت‌ممتاز
  • استقلال؛ تحت تأثیر دیگران نبودن
  • اهمیت فرآیند رسیدن به عمل‌صالح
  • عصر ظهور، عصر اخلاص است.
  • لشکر دشمن برای حمله به شما اجتماع کرده‌اند؛ که از آنها بترسید! اما این سخن، بر ایمان مؤمنان افزود. (آل‌عمران۱۷۳)
  • دوست ما نیستید اگر مردم …
  • فتنهٔ ولیجه برای مستقل بودن
  • ضرورت استقلال رأی در امر تربیت
  • مبنای تربیت بچه‌های حزب‌الله
  • ایجاد فضای قدرت تحلیل متربّیان
  • امام عسكرى(ع)فرمود: عبادت به روزه و نماز زياد نيست، بلكه عبادت، زياد فكر و انديشه كردن درباره كار و امر خداست.[بحارالانوار 78: 373]
  • عَرَفْتُ آللّهَ سُبْحَانَهُ بِفَسْخِ العَزَائِمِ
  • عزت ایرانی؛ وَلَا يَخَافُونَ لَوْمَةَ لَائِمٍ
  • مربّی سعی کند استخدام نشود!
  • ابلیس عزت را شبیه‌سازی می‌کند!
  • راه‌کارِ مستقل‌بودن؛ با شهدا بودن
4

جلسه چهارم:

  • کدام علامت اولویتِ تربیت ممتاز؟
  • عمل خوب؛ نظارت بیرونی نباشد.
  • تقوا؛ خودکنترلی، خودمدیریتی
  • نماز، مهم‌ترین عامل تربیت درونی
  • برداشتن کنترل‌ها و نظارت‌ها در مقطع دبیرستان
  • با جوانان با تغافل برخورد کنیم.
  • کم کردن کنترل‌ها و تذکرات
  • جانم به هیئت‌های امام‌حسین(ع)
  • هیئت امام حسین علیه السلام یعنی عزتمندی و مستقل بودن
  • حفظ کرامت انسانی اصلِ اول مدیریت
  • تربیتِ غیرمستقیم و مبتنی بر حیأ
  • کنترل روضه‌ها به عهدهٔ کیست؟
  • تربیت مسئولانه، خروجی عزت و استقلال است.
  • كُلُّكُم‌راعٍ و كُلُّكُم‌مَسؤولٌ عَن رَعِيَّتِه
  • به‌ من‌ چه و به‌ تو‌ چه، ماهیت تمدن‌ غرب
  • تغییر، تعمیق، کنش‌گر، شبکه‌سازی نصرت ولی خدا
5

جلسه پنجم:

  • علامت‌های تربیت ممتاز را نباید مطلق تلقی کرد.
  • مربّی باید منعطف باشد.
  • سختی مرز انعطاف با نفاق
  • مَثَلُ المؤمنِ مَثَلُ السُّنبُلَةِ؛ مؤمن، مثل خوشه گندم است.
  • المُؤمِنُ کَالجَبَلِ الرّاسِخِ لاتُحَرِّکُهُ العَواصِفُ (شرح الکافی: ج۹ ص۱۸۱)
    مؤمن، چونان کوه استواری است که طوفان‌ها او را تکان نمی‌دهد.
  • مربّی باید نگاه‌پهپادی داشته‌باشد
  • تشخیصِ تکلیف، اولیاء خدا را پیر کرده است.
  • لَیسَ مِنّا مَن لَم یُحاسِب نَفسَهُ کُلَّ یَومٍ. فَإن عَمِلَ حَسَنًا إستَزادَ اللهَ، وَ إن عَمِلَ سَیِّئًا إستَغفَرَ اللهَ مِنهُ وَ تابَ إِلَیهِ؛
  • انعطاف‌پذیری دستگاه ولایت
  • مشکل اصلی خوارج چه بود؟
  • سفارشی در مورد خواستگاری
  • دین صرفاً چندتا دستور نیست!!
  • تغییر دستورات و تقدیرات الهی!
  • حقیقت بندگی در پذیرش دستور جدید
  • تغییرات‌الهی، طرح‌تربیتی خداست
  • صراط مستقیم؛ عمل به دستور جدید
  • مربّی؛
    ۱- تنوع رفتار
    ۲- قرار گرفتن در موقعیت‌های مختلف
    ۳- پذیرش دستورات متنوع
  • أَنُلْزِمُكُمُوهَا وَأَنْتُمْ لَهَا كَارِهُونَ
    آیا می توان شما را به پذیرش آن دلیل روشن در حالی که آن را خوش ندارید، وادار کنیم؟(۲۸ هود)
6

جلسه ششم:

  • عذابِ آدم‌ خوب‌ها برای عدم غضب
  • هیچ قومی را که ایمان به خدا و روز رستاخیز دارند نمی‌یابی که با دشمنان خدا و رسولش دوستی کنند.(۲۲مجادله)
  • ایستادگی بر سر یک نتیجه درست
  • هنگامی که بر سوار بر کشتی شوند، خدا را با اخلاص می‌خوانند، امّا هنگامی که خدا آنان را به خشکی رساند و نجات داد، باز مشرک می‌شوند!(۶۵ عنکبوت)
  • ثبات رأی، علامت تربیت ممتاز
  • ثبات روحیه در بلا و خوشی
  • بی‌ثباتی روحیه، آفت مربیگری
  • کسانی که ایمان آوردند، سپس کافر شدند، باز هم ایمان آوردند، و دیگربار کافر شدند، سپس بر کفر خود افزودند، خدا هرگز آنها را نخواهد بخشید، و آنها را به راه راست هدایت نخواهد کرد.(۱۳۷ نساء)
  • آنها افراد بی‌ثباتی هستند که نه سوی مؤمنان، و نه سوی کافران! و هر کس را خداوند گمراه کند، راهی برای او نخواهی یافت.(۱۴۳ نساء)
  • تداوم عمل، محاسبه‌نفس می‌خواد
  • طلبه نباید مذبذب باشد.
  • ثبات عمل نه، بلکه ثبات رأی
  • محبت به فرزندان ولی دختر بیشتر
  • مدیریت محبت در هفت سال دوم
  • ضرورت منعطف بودن و ثبات رأی در عصر ظهور
  • مذبذب‌بودن،خطری برای تشکیلات
  • عدم مطیع بودن و محبت کردن؟!
7

جلسه هفتم:

  • مروری اجمالی بر مباحث گذشته
  • مرز خوشهٔ‌گندم با استواری کوه؟
  • پیامبر(ص) : أَللّهُمَّ لا تَکِلْنِى إِلى نَفْسِى طَرْفَةَ عَیْن أَبَداً، «خدایا مرا حتى به اندازه یک چشم بر هم زدن به خویشتن وامگذار»!
  • کمک از خدا و اهل مراقبه بودن
  • طرح رایج و کلان ابلیس:
    ۱- نگران از آینده
    ۲- اختلاف و عداوت؛ متهم کردن خود
    ۳- شخصیت قربانی
  • حسّ قربانی، آفتِ کار تشکیلاتی
  • بلوغ تشکیلاتی، ضرورت الان ما
  • خودپسندی،انکسار نفس می‌خواد
  • قرائت ده مرتبه سوره قدر بعد از نماز عصر
  • مربّی باید اهل وحدت، محبت و استغفار باشد.
  • اهمیت بین الطلوعین روز جمعه
  • راحت‌طلبی، ترفند هوای نفس
  • مقابله با راحت‌طلبی نفس:
    ۱- خواب
    ۲- خوردن
    ۳- حرف زدن
  • عالم صاحب دل، تشخیص مرزها
8

جلسه هشتم:

  • عزت، استقلال، انعطاف، ثبات رأی و مبارزه با هوای نفس
  • خلقت انسان در بهترین وضعیت ولی قرار گرفتن در بدترین موقعیت
  • حس عزتمندی از بهترین وضعیت
  • دین مهمترین عامل عزتمندی
  • احساس شفقت در روانشناسی
  • احساس‌قربانی، آفتِ کار تشکیلاتی
  • فریب بزرگِ تمدن غرب، ایجاد حس قربانی در زنان
  • دوست داشتن خود از این جهت که در بهترین وضعیت است.
  • استغفار برای آدم‌های خودخواه!
  • بعثت و کربلا؛ رسیدن به اوج عزت
  • عقیدهٔ مربّی ولی ایمان مربّی
  • امنیت، علامت پنجم تربیت ممتاز
  • افزایش ایمان با علامت‌های تربیت ممتاز
  • بی‌ثباتی مربّی در ضعف ایمان
  • ایمان؛ عقیده را طوری بپذیریم که قلب به آرامش و سکینه برسد.
  • قُلْ لَمْ تُؤْمِنُوا وَلَٰكِنْ قُولُوا أَسْلَمْنَا وَلَمَّا يَدْخُلِ الْإِيمَانُ فِي قُلُوبِكُمْ؛ بگو: ایمان نیاورده اید، بلکه بگویید: اسلام آورده ایم؛ زیرا هنوز ایمان در دل هایتان وارد نشده است.
  • شجاعت، اثر اصلی و واقعی ایمان
  • خوبی دیگران را فراموش نکنیم.